X
تبلیغات
علوم تجربی شاهد هفتم تیر شهرستان خرمشهر
مطالب علوم تجربی دوره ی متوسطه اول
با سلام و تبریک سال نو - فرا رسیدن بهار طبیعت و آغاز سال ۱۳۸۹ هجری شمسی را به کلیه ی همکاران عزیز فرهنگی و دست اندرکاران تعلیم و تربیت و تمام عزیزانی که این وبلاگ را مشاهده می نمایند تبریک و تهنیت عرض می نمایم .

« از اشتباهات دیگران درس بیاموزیم چون زندگی آنقدر طولانی نیست تا همه ی آنها را خودمان تجربه کنیم . »

- بنویس نام ما را بر کف دست ای دوست تا به هنگام قنوت نبری از یادم .   

+ نوشته شده در  شنبه بیست و نهم اسفند 1388ساعت 12:5  توسط امیر جنامی  | 

 داستان انبساطي:

 هفته آخر شهريور ماه بود مهدي و خانواده اش عازم سفر زيارتي مشهد مقدس شدند بعد از اذان صبح و اقامه نماز به راه افتادند چند كيلومتري كه از شهر بيرون رفتند جهت صرف صبحانه توقف كردند چاي و لوازم صبحانه را آماده كردند هواي صبحگاهي اندكي سرد بود همين كه مادر چاي را درون ليواني هاي شيشه اي ريخت يكي از ليوانها ترك برداشت مهدي با تعجب علت را پرسيد پدرش كه دبير علوم بود پاسخ داد چاي داغ سبب انبساط ناگهاني ديواره دروني ليوان شده و چون ديواره بيروني مانع از اين انبساط مي شود ممكن است ليوان ترك بردارد.
پس از صرف صبحانه به راه افتادند شور و شوق فراواني وجود بچه ها را فراگرفته بود.
هنگام ظهر جهت اقامه نماز، صرف نهار و استراحت در منطقه خوش آب و هوايي در جاده هراز توقف كردند. پس از نماز و نهار بچه ها مشغول بازي شدند توپ آنها رفته رفته كم بادتر مي شد. مهدي تصور مي كرد توپشان پنچر شده اما پدر گفت چون هواي اينجا سرد است هواي درون توپ منقبض مي شود لذا كم بادتر به نظر مي رسد.
هنگام گشت و گذار ناگهان فاصله بين قطعات رآه آهني كه از آن منطقه مي گذشت توجه مهدي را به خود جلب كرد مهدي مي پنداشت كه ريلها شكسته اند اما پدرش گفت اين فاصله ها براي جلوگيري از شكستن يا كج شدن ريلها هنگام انبساط آنهاست.
هنگامي كه به مشهد رسيدند بعد از زيارت حرم مطهر حضرت رضا(ع) جهت خريد به بازار رفتند مهدي كه قرار است به كلاس اول راهنمايي برود براي درس علوم يك دماسنج خريد در زمانهاي مختلف حركت مايع رنگين دماسنج را زير نظر گرفت اما نمي دانست چگونه مايع رنگين در دماسنج بالا و پايين مي رود.
پدرش توضيع داد: درون لوله شيشه اي و نازك دماسنج اندكي مايع رنگين(جيوه يا الكل) وجود دارد هنگامي كه دماسنج در جاي گرم قرار مي گيرد مايع رنگين منبسط مي شود و ناچار در لوله بالا ميرود و هنگامي كه در جاي سرد قرار گيرد مايع رنگين منقبض شده پايين مي آيد. چون هنگام بازشدن مدارس نزديك بود خانواده مهدي پس از سه روز اقامت در مشهد به شهر خود مراجعت كردند.


پديده هايي كه مهدي با آنها روبرو شد وپديده هاي بي شمار ديگري وجود دارند كه با اصل انبساط و انقباض قابل توضيح هستند از جمله:
- از خودنويس پر از جوهر در روزهاي گرم جوهر تراوش ميكند.
- سيمهاي برق را بين تيرها كمي شل مي بندند.
- گاهي در هواي گرم لاستيك اتومبيل ها مي تركند.


سعي كنيد با استفاده از قانون انبساط و انقباض براي هر يك از موارد بالا توضيحي بيابيد.


مقايسه دماسنج پزشكي با دماسنج معمولي

 
پزشكي  
معمولي

محدوده دما بين 35 تا 42  
محدوده دما از زير صفر تا 100

پايين دماسنج داراي خميدگي 
صاف

مثلثي شكل با لوله شيشه اي بسيار نازك(دقت اندازه گيري زياد) 
معمولاً گرد (دقت اندازه گيري كمتر)

 


 

سؤال : چرا در دماسنج از الكل و جيوه استفاده مي شود؟
در دماسنجها سه نوع مقياس وجود دارد.

 

 

 

 

 

تبديل مقياس ها به يكديگر:


- تبديل سلسيوس به فارنهايت:

 سلسيوس را در 8/1 ضرب كرده با 32 جمع مي كنيم.

 

- تبديل فارنهايت به سلسيوس:

 فارنهايت را به 8/1 تقسيم و 32 را از آن كم مي كنيم.

 

- تبديل سلسيوس به كلوين:

 سلسيوس را با 273 جمع مي كنيم.

 

- تبديل كلوين به سلسيوس:

 از كليوين 273 كم مي كنيم.

 


- تبديل فارنهايت به كلوين:

 مي توان ابتدا فارنهايت را به سلسيوس تبديل كرد سپس آن را با 273 جمع كرد و يا

 


توضيح انبساط و انقباض با نظريه مولكولي:
هنگامي كه ماده اي گرم مي شود جنبش و حركت مولكول هاي آن افزايش مي يابد در نتيجه برخورد مولكولها به يكديگر بيشتر و فاصله بين مولكول ها زيادتر مي شود. زياد شدن فاصله مولكول ها از يكديگر به اقزايش حجم ماده(انبساط) منجر مي شود.
عكس اين مطلب هم درست است يعني وقتي ماده اي سرد مي شود جنبش مولكول ها كاهش و برخورد آنها كم مي شود در نتيجه مولكول ها به هم نزديكتر و جسم كوچكتر (منقبض) مي شود.

 


انبساط غير عادي آب:
برخي مواد بخصوص آب از قانون انبساط و انقباض تبعيت نمي كنند به همين علت گفته مي شود آب انبصاط غير عادي دارد و به خاطر همين انبساط غير عادي آب است كه ديواره حوض و يا لوله هاي آب در زمستان مي تركند اگر آب را سرد كنيم مانند همه مواد منقبض مي شود تا دماي آن به 4 درجه برسد يعني آب 4 درجه كمترين حجم و بيشترين چگالي را دارد. اگر آب 4 درجه را سردتر كنيم منبسط مي شود تا يخ بزند. علت اين انبساط غير عادي پيوند بين مولكول ها ي آب است اين نوع پيوند را كه در سالهاي آينده با آن آشنا خواهيد شد پيوند هيدروژني مي گويند.

 

 
بدنيست بدانيد گرچه اين انبساط غير عادي گاهي سبب خسارت مي شود اما بسيار سودمند است و حيات آبزيان را تضمين مي كند. شما در اين مورد تحقيق كنيد كه چگونه چنين چيزي ممكن است؟

 

انجام دهيد
يك بطري شيشه اي را از آب پر كنيد و در آن را نبنديد سپس بطري را درون حوله يا پارچه اي پيچيده داخل جايخي يخچال بگذاريد تا آب درون آن يخ بزند اكنون بطري را از درون جايخي خارج كرده با احتياط آن را مشاهده كنيد آنچه اتفاق افتاده است را تفسير كنيد.


دما پا:

اين وسيله كه وظيفه تنظيم دما در وسايل برقي را بعهده دارد بر اساس قانون انبساط و انقباض كار ميكند. اساس كار دماپا تفاوت در ميزان انبساط دو فلز است. دماپا(ترموستات) معمولاً از دو تيغه هم اندازه از دو فلز غيرهمجنس (غالباً آهن و مس) ساخته مي شود كه محكم به هم پرچ شده اند.
از آنجا كه ميزان انبساط فلز مس بر اثر گرما از آهن بيشتر است ، هنگامي كه دماي وسيله برقي از حد معمول بيشتر شود ورقه مسي بيشتر منبسط شده بطرف آهن خم مي شود و جريان برق را قطع مي كند.
از دماپا در سماور، اتو، جارو، آبگرمكن، منقل و ... برقي استفاده مي شود از اين وسيله در زنگ اعلام حريق هم استفاده مي شود بدين طريق كه گرماي ناشي از آتش سوزي سبب انبساط بيشتر و خميده شدن ورقه مسي و در نتيجه وصل جريان برق و به صدا در آمدن زنگ خطر مي شود.

 

 

 

+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و پنجم اسفند 1388ساعت 23:42  توسط امیر جنامی  | 

                                       

                

+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و پنجم اسفند 1388ساعت 22:1  توسط امیر جنامی  | 

                                         انحلال پذیری گازها به عوامل زیر بستگی دارد .

1- دمای محلول : هر چه دمای محلول بیشتر باشد ، جنبش مولکول های گاز حل شده در آن بیشتر است و گازها راحت تر از محلول جدا می شوند . پس با افزایش دمای محلول انحلال پذیری گازها در آن کاهش می یابد . 

2- فشار محیط : قانون هنری در مورد تاثیر فشار بر انحلال پذیری گازها این گونه بیان می شود .

طبق قانون هنری در دمای ثابت با افزایش فشار انحلال پذیری گازها در مایعات افزایش می یابد . 

3- قطبیت مولکول های گاز : هر چه مولکول های گاز قطبی تر باشند به میزان بیشتری در حلال های قطبی مثل آب حل می شوند . به عنوان مثال گاز  NO نسبت به گازهای H2 , N2 , CH4 , O2 , Ar   به میزان بیشتری در آب حل می شود چون مولکول آن قطبی است ولی سایر مولکول های ذکر شده ناقبی اند . 

4- جرم مولکول گاز : اگر شرایط قطبیت مولکول ها مشابه باشد ، مولکول های سنگین تر نسبت به مولکول های سبک تر انحلال پذیری بیشتری دارند . به عنوان مثال در بین گازهای H2 , N2 , CH4 , O2 , Ar ، با کاهش جرم مولکولی انحلال پذیری از راست به چپ کاهش می یابد . 

از آنجا كه حل شدن اغلب گازها در آب گرماده است، با افزايش دما انحلال اين مواد در آب كاهش مي يابد. 


                                    
                               

+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و چهارم اسفند 1388ساعت 23:37  توسط امیر جنامی  |